Leerlingenvervoer: wat we leerden – en wat we nu dreigen te vergeten

Een jaar geleden namen we onverwachts het stokje over in het leerlingenvervoer in Utrecht Zuidoost. Wat begon als een spoedklus zonder voorbereiding, werd een project waar we met trots op terugkijken. Directeur Paul Pietersen deelt in onderstaande blog wat we leerden – en wat er nu op het spel staat als we niets met die lessen doen.

Eigenlijk hadden we helemaal geen ervaring met leerlingenvervoer. Maar we zijn wel goed in vervoer organiseren. Dus toen de vraag kwam, zijn we meteen in de actiestand gegaan. Binnen anderhalve maand stond er een systeem, draaide de planning en hadden we een team opgetuigd. Met gemeenten, vervoerders en onze mensen in de regie. En dat werkte – beter dan velen van tevoren dachten.

 

Wat werkte – en waarom?

De kracht zat in de samenwerking. We spraken met de gemeenten De Bilt, Bunnik, Utrechtse Heuvelrug, Wijk bij Duurstede en Zeist, die echt vastliepen. Door veel contact te leggen, ook met partijen buiten ons bestaande netwerk, konden we sneller schakelen. Dat betekende: bellen, luisteren, proberen. Daardoor vonden we ook oplossingen buiten de gebaande paden.

Intern ontstond er enthousiasme. Mensen vonden het mooi om te doen. Ook omdat het zo tastbaar was: leerlingen die veilig op school moesten komen. En dat deden we dus samen, met een mix van vaste chauffeurs, zzp’ers, en met de slimme inzet van IT. Binnen no-time hadden we, zonder maanden voorbereiding, een goed werkend systeem.

 

Waardevolle lessen

Wat we leerden? Dat snelheid helpt. Soms moet je niet blijven tekenen aan plannen, maar het gewoon doen. We hebben geleerd dat je in korte tijd iets robuusts kunt bouwen. Als je keuzes durft te maken. En dat klachten niet het eindpunt hoeven zijn, maar het begin van een gesprek.

In dit project zijn we heel snel direct met ouders, scholen en betrokkenen gaan praten. Daardoor kregen we sneller zicht op wat er écht speelt. Dat persoonlijke contact heeft onze dienstverlening verbeterd. We zijn dat sindsdien in meer projecten gaan toepassen.

 

En nu?

Maar nu, een jaar later, voor de start van de zomervakantie, voelt het alsof er te weinig geleerd is. Er is veel gepraat over de landelijke problemen in het leerlingenvervoer, veel benoemd – vooral dat het anders moet, vind ik. Maar de veranderingen blijven uit. De gemeenten blijven op dezelfde manier aanbesteden, met dezelfde knelpunten als gevolg: chauffeurstekorten, kleine contracten, onderbetaling.

Je moet het vervoer niet alleen wegzetten in een contract, maar organiseren via een regisseur of mobiliteitscentrale, vinden we bij Qarin. Iemand die de touwtjes in handen heeft en het netwerk slim opbouwt. Dat kan publiek, dat kan via een partij als wij – als het maar wordt geregeld. Dat hebben we vorig jaar laten zien.

 

Kansen dreigen verloren te gaan

Toch wordt dat succes nu vooral gezien als een eenmalige, dure noodoplossing. Terwijl ik ervan overtuigd ben: met iets meer voorbereiding en goede inrichting hoeft deze aanpak niet duurder te zijn, en is het wel veel beter.

De stilte rondom die ervaring frustreert. We kregen als Qarin veel complimenten. Maar niemand van de overheid zei: ‘kunnen we hier eens over doorpraten?’ Er is niets gedaan met wat we hebben laten zien. Geen enkel verzoek om samen te kijken hoe we dit elders kunnen toepassen. Zonde!

 

Het kan anders. Laten we het ook anders gaan doen!

Voor nu lijkt het erop dat we de zomer zonder grote problemen doorkomen. De meeste contracten voor het leerlingenvervoer lopen gewoon door. Maar in 2026 komen er grote vervoerderswisselingen aan: Rotterdam, Groningen-Drenthe. En dan? Gaan we dan weer verrast doen dat het niet lukt? Dan hebben we twee jaar niets gedaan met de kennis die we wél hebben.

Mijn oproep is helder. We hebben laten zien dat het anders kan. Maar dan moet je wel durven veranderen. Geen rapporten schrijven, maar aan de slag. Organiseer het vervoer slimmer. Zet een regisseur tussen vraag en aanbod. Want als we dat niet doen, weten we precies wat ons te wachten staat.

 

Paul Pietersen

Directeur Qarin

 

 

Meer weten?

Een jaar geleden schreven we ook al een blog over het leerlingenervoer: https://qarin.nl/blogs/leerlingenvervoer-2024/